Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng và sự gia tăng nhận thức về môi trường, các quy định pháp lý liên quan đến chuỗi cung ứng bền vững đang ngày càng trở nên chặt chẽ. Liên minh Châu Âu (EU) đã tiên phong với Quy định Chống Mất rừng của EU (EUDR), đặt ra những yêu cầu nghiêm ngặt cho các sản phẩm nông nghiệp và hàng hóa liên quan khi nhập khẩu vào khối. Đáng chú ý, Vương quốc Anh cũng đang trong quá trình xây dựng một khuôn khổ pháp lý tương tự, dự kiến có hiệu lực từ năm 2028. Điều này mang lại một cơ hội đáng kể cho các doanh nghiệp đã đầu tư vào việc tuân thủ EUDR: họ có thể tiếp tục sử dụng các hệ thống truy xuất, dữ liệu địa lý và hồ sơ pháp lý hiện có để đáp ứng các yêu cầu của Anh.
Quy định Chống Mất rừng của EU (EUDR) chính thức có hiệu lực vào cuối năm 2024, thay thế cho Quy định Gỗ của EU (EUTR) trước đây. Mục tiêu chính của EUDR là đảm bảo rằng các sản phẩm và hàng hóa được tiêu thụ trên thị trường EU không góp phần vào nạn phá rừng hoặc suy thoái rừng trên toàn cầu. Các mặt hàng thuộc phạm vi điều chỉnh của EUDR rất đa dạng, bao gồm gỗ, cà phê, ca cao, dầu cọ, thịt bò, đậu nành, cao su và một số sản phẩm phái sinh từ chúng. Để tuân thủ, các doanh nghiệp nhập khẩu vào EU phải thực hiện quy trình thẩm định rủi ro kỹ lưỡng (due diligence), chứng minh rằng sản phẩm của họ không có nguồn gốc từ đất bị phá rừng sau ngày 31 tháng 12 năm 2020. Điều này đòi hỏi một hệ thống truy xuất nguồn gốc mạnh mẽ, bao gồm dữ liệu địa lý chính xác (tọa độ GPS) của các lô đất sản xuất và các hồ sơ pháp lý chứng minh tính hợp pháp của việc khai thác hoặc canh tác.
Tương tự, Vương quốc Anh đã thể hiện cam kết mạnh mẽ trong việc chống lại nạn phá rừng thông qua Đạo luật Môi trường 2021. Đạo luật này trao quyền cho chính phủ ban hành các quy định ngăn chặn việc sử dụng các hàng hóa có rủi ro rừng (Forest Risk Commodities – FRCs) liên quan đến hoạt động phá rừng bất hợp pháp trong chuỗi cung ứng. Mặc dù các chi tiết cụ thể về quy định của Anh vẫn đang được hoàn thiện, những tín hiệu ban đầu cho thấy một sự đồng điệu đáng kể với cách tiếp cận của EUDR. Các doanh nghiệp nhập khẩu vào Anh có thể sẽ phải đối mặt với các yêu cầu về thẩm định rủi ro, truy xuất nguồn gốc và cung cấp bằng chứng về việc không phá rừng, tương tự như những gì EUDR đang áp dụng. Dự kiến, quy định này sẽ bắt đầu được thực thi từ năm 2028, cho phép các doanh nghiệp có thêm thời gian để chuẩn bị.
Đối với các doanh nghiệp đã chủ động chuẩn bị cho EUDR, sự tương đồng trong cách tiếp cận của Anh mang lại một lợi thế cạnh tranh đáng kể. Các hệ thống quản lý dữ liệu truy xuất nguồn gốc đã được thiết lập, các quy trình thu thập dữ liệu địa lý về vùng sản xuất, và các hồ sơ pháp lý chứng minh nguồn gốc hợp pháp của sản phẩm sẽ không chỉ phục vụ thị trường EU mà còn có thể được tái sử dụng hoặc điều chỉnh tối thiểu để đáp ứng yêu cầu của Anh. Điều này giúp giảm đáng kể gánh nặng về chi phí đầu tư ban đầu vào công nghệ và quy trình, đồng thời tối ưu hóa hiệu quả hoạt động.
Hơn nữa, việc chuẩn bị sớm và toàn diện cho cả hai thị trường lớn này còn giúp các doanh nghiệp nâng cao uy tín, khả năng tiếp cận thị trường và giảm thiểu rủi ro pháp lý. Một chuỗi cung ứng minh bạch, bền vững không chỉ đáp ứng yêu cầu của người tiêu dùng ngày càng có ý thức về môi trường mà còn mở ra cơ hội hợp tác với các đối tác thương mại uy tín. Đầu tư vào các giải pháp công nghệ như blockchain, hệ thống GIS (Hệ thống thông tin địa lý) và các nền tảng quản lý dữ liệu số hóa có thể giúp doanh nghiệp quản lý hiệu quả lượng thông tin khổng lồ cần thiết cho việc tuân thủ.
Tuy nhiên, các doanh nghiệp cũng cần lưu ý rằng mặc dù có sự tương đồng, vẫn có thể tồn tại những khác biệt nhỏ về phạm vi, định nghĩa hoặc ngưỡng áp dụng giữa quy định của EU và Anh. Do đó, việc theo dõi sát sao các cập nhật từ chính phủ Anh và liên tục điều chỉnh hệ thống là cần thiết. Sự hợp tác giữa các bên liên quan trong chuỗi cung ứng – từ người nông dân, nhà chế biến đến nhà xuất khẩu và nhà nhập khẩu – đóng vai trò then chốt trong việc xây dựng một hệ thống tuân thủ hiệu quả và bền vững.
Tóm lại, việc Liên minh Châu Âu và Vương quốc Anh cùng hướng tới mục tiêu chống phá rừng thông qua các quy định chặt chẽ là một tín hiệu tích cực cho nỗ lực bảo vệ môi trường toàn cầu. Đối với các doanh nghiệp nông sản, đặc biệt là những nhà xuất khẩu, việc chủ động xây dựng và hoàn thiện hệ thống dữ liệu và quy trình tuân thủ EUDR không chỉ giúp họ đáp ứng các yêu cầu hiện hành mà còn tạo nền tảng vững chắc để thích ứng với các quy định tương lai của thị trường Anh, từ đó đảm bảo sự phát triển bền vững và mở rộng cơ hội kinh doanh.
Nguồn: Nông nghiệp Môi trường
