An Giang, vùng đất đầu nguồn sông Tiền và sông Hậu, sở hữu tiềm năng đất đai phong phú và đa dạng, từ phù sa màu mỡ đến vùng bán sơn địa đặc thù. Tuy nhiên, trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và áp lực phát triển kinh tế ngày càng lớn, việc khai thác tài nguyên đất theo phương thức truyền thống đã dần bộc lộ những hạn chế. Nhận thức rõ thách thức này, địa phương đang chủ động triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm giải phóng nguồn lực đất đai, biến tài nguyên này thành động lực then chốt cho chiến lược tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Việc rà soát và tháo gỡ các điểm nghẽn trong quy hoạch sử dụng đất được xem là bước đi tiên quyết. Tỉnh đã và đang đẩy mạnh công tác kiểm tra, quản lý chặt chẽ quỹ đất công, xử lý dứt điểm các dự án chậm tiến độ hoặc sử dụng đất sai mục đích. Đồng thời, công tác tích tụ, tập trung đất đai được thực hiện theo cơ chế thị trường, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp công nghệ cao và quy mô lớn. Việc minh bạch hóa thông tin quy hoạch và đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến đất đai giúp giảm chi phí tuân thủ, thu hút các nhà đầu tư có năng lực tài chính và công nghệ tiên tiến.
Trong lĩnh vực nông nghiệp, An Giang hướng tới việc tối ưu hóa hiệu quả sử dụng đất thông qua việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp với sinh thái từng vùng. Những diện tích trồng lúa kém hiệu quả hoặc thường xuyên bị hạn, mặn đang được chuyển đổi sang canh tác các loại cây ăn trái giá trị cao, nuôi trồng thủy sản sinh thái hoặc kết hợp mô hình nông-lâm kết hợp. Quá trình này không chỉ giúp gia tăng giá trị kinh tế trên một đơn vị diện tích mà còn góp phần nâng cao độ phì nhiêu của đất, giảm thiểu việc sử dụng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật, bảo vệ hệ sinh thái đất và nguồn nước.
Bên cạnh nông nghiệp, quỹ đất dành cho phát triển công nghiệp và dịch vụ cũng được định hướng theo tiêu chí xanh. An Giang ưu tiên bố trí quỹ đất cho các khu, cụm công nghiệp thân thiện với môi trường, áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn và năng lượng tái tạo. Các khu vực đất triền núi, đất cát bạc màu ở vùng Bảy Núi được nghiên cứu khai thác hợp lý để phát triển năng lượng mặt trời, kết hợp với canh tác dưới mái pin, vừa nâng cao hiệu quả sử dụng đất, vừa đóng góp vào mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính của quốc gia.
Đáng chú ý, việc khai thác không gian đất đai cho du lịch sinh thái và bảo tồn thiên nhiên đang được chú trọng. Tỉnh tập trung bảo vệ và phát triển hệ sinh thái rừng tràm, vùng đất ngập nước như Rừng tràm Trà Sư, kết hợp phát triển du lịch trải nghiệm nhẹ nhàng, hạn chế tối đa sự tác động tiêu cực đến môi trường tự nhiên. Việc kết hợp hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo tồn đa dạng sinh học giúp khẳng định thương hiệu du lịch xanh của địa phương, tạo nguồn thu ổn định cho cộng đồng dân cư bản địa.
Chuyển đổi tư duy từ quản lý hành chính sang quản trị nguồn lực đất đai bền vững là chìa khóa giúp An Giang mở ra các dư địa tăng trưởng mới. Bằng việc kết hợp chặt chẽ giữa chính sách pháp luật, quy hoạch khoa học và định hướng sinh thái, tỉnh không chỉ giải quyết triệt để các vướng mắc tồn đọng mà còn đặt nền móng vững chắc cho một nền kinh tế xanh, thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu trong tương lai.
Nguồn: Kinh tế Môi trường
