Tại tỉnh Điện Biên, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng (PFES) đang phát huy hiệu quả khi mang lại nguồn thu nhập thiết thực cho đồng bào các dân tộc vùng cao. Không chỉ giúp cải thiện đời sống, chính sách này còn tạo động lực để người dân gắn bó hơn với công tác bảo vệ và phát triển rừng bền vững.
Theo số liệu từ Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh Điện Biên, mỗi năm đơn vị này chi trả hàng chục tỷ đồng cho các hộ gia đình, cộng đồng tham gia nhận khoán bảo vệ rừng. Nguồn kinh phí được trích từ các đơn vị sử dụng dịch vụ môi trường rừng như nhà máy thủy điện, cơ sở sản xuất nước sạch và các doanh nghiệp hoạt động du lịch sinh thái. Nhờ đó, hàng nghìn hộ dân ở các xã vùng sâu, vùng xa có thêm nguồn thu ổn định để đầu tư vào sản xuất, chăn nuôi hoặc trang trải chi phí sinh hoạt.
Đối với nhiều hộ đồng bào Mông, Thái, Dao tại các huyện như Mường Nhé, Tủa Chùa, Mường Chà, tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng chiếm một phần đáng kể trong tổng thu nhập hằng năm. Trước đây, người dân thường phá rừng làm nương rẫy để kiếm sống, dẫn đến suy giảm diện tích rừng nghiêm trọng. Nay nhờ có nguồn thu từ dịch vụ môi trường rừng, nhiều hộ đã tự nguyện tham gia tuần tra, bảo vệ rừng và từ bỏ dần tập quán canh tác lạc hậu.
Ông Lò Văn Dũng, một người dân ở xã Nậm Pồ, chia sẻ: “Trước đây gia đình tôi chỉ trông vào nương rẫy, thu nhập bấp bênh. Từ khi nhận khoán bảo vệ rừng, mỗi năm chúng tôi có thêm vài triệu đồng, lại được tập huấn kỹ thuật trồng rừng, chăm sóc cây. Nhờ vậy cuộc sống ổn định hơn, không còn phải chặt phá rừng như trước.”
Không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ tài chính, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về giá trị của rừng. Nhiều bản làng đã đưa công tác bảo vệ rừng vào hương ước, xây dựng quy chế phối hợp tuần tra và xử lý vi phạm. Nhờ vậy, tình trạng phá rừng, khai thác gỗ trái phép đã giảm rõ rệt, độ che phủ rừng của tỉnh ngày càng được cải thiện.
Để phát huy hơn nữa hiệu quả của chính sách, tỉnh Điện Biên đang đẩy mạnh việc rà soát, quy hoạch lại diện tích rừng, đồng thời tăng cường công tác tuyên truyền, tập huấn cho người dân về kỹ năng quản lý rừng bền vững. Bên cạnh đó, việc đa dạng hóa nguồn thu từ dịch vụ môi trường rừng, nhất là phát triển du lịch sinh thái gắn với bảo tồn thiên nhiên, được xem là hướng đi giàu tiềm năng để nâng cao giá trị rừng và tạo sinh kế lâu dài cho người dân vùng cao.
Có thể thấy, chi trả dịch vụ môi trường rừng không chỉ là một cơ chế tài chính mà còn là một giải pháp tổng thể, kết hợp hài hòa giữa bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và phát triển kinh tế – xã hội. Khi rừng được giữ vững, đời sống của đồng bào vùng cao cũng sẽ ngày càng được nâng lên, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững trong tương lai.
Nguồn: Nông nghiệp Môi trường — đọc bản gốc
