Thời gian gần đây, dư luận xôn xao trước thông tin một số lô cải thảo bị phát hiện ngâm trong dung dịch formaldehyde – một hóa chất công nghiệp cực độc, có khả năng gây ung thư. Sự việc một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về những lỗ hổng nghiêm trọng trong công tác quản lý an toàn thực phẩm hiện nay.
Theo phản ánh của cơ quan chức năng, formaldehyde – hay còn gọi là foocmon – là hóa chất được sử dụng trong công nghiệp, bị cấm tuyệt đối trong chế biến thực phẩm. Tuy nhiên, vì tác dụng bảo quản, làm trắng và giữ độ giòn, một số thương lái bất chấp nguy hiểm để ngâm cải thảo, rau củ trước khi đưa ra thị trường nhằm kéo dài thời gian lưu kho, tăng sức hấp dẫn về mặt thị giác, từ đó dễ dàng tiêu thụ hơn.
Đáng chú ý, trong danh mục các chỉ tiêu kiểm nghiệm an toàn thực phẩm định kỳ đối với rau củ quả, formaldehyde hiện không nằm trong danh sách bắt buộc phải kiểm tra thường xuyên. Các cơ quan chức năng chủ yếu kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kim loại nặng, hay vi sinh vật gây bệnh theo quy định hiện hành. Điều này vô tình tạo ra một “khoảng trống” cho các đối tượng vi phạm lợi dụng để sử dụng hóa chất cấm mà không bị phát hiện kịp thời.
Bên cạnh đó, sự chồng chéo trong quản lý chuỗi cung ứng nông sản cũng là nguyên nhân khiến việc kiểm soát trở nên khó khăn. Hoạt động từ khâu sản xuất, thu hoạch, sơ chế, bảo quản đến vận chuyển và phân phối hiện do nhiều bộ, ngành và địa phương cùng tham gia quản lý, nhưng thiếu sự phối hợp chặt chẽ. Ranh giới trách nhiệm giữa các đơn vị chưa thực sự rõ ràng, dẫn đến tình trạng đùn đẩy, né tránh, khiến việc kiểm tra định kỳ và đột xuất tại các kho bãi, cơ sở sơ chế còn bỏ sót nhiều khâu trung gian.
Trước thực trạng trên, các chuyên gia y tế và an toàn thực phẩm khuyến cáo, formaldehyde khi xâm nhập vào cơ thể qua đường tiêu hóa có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày, ảnh hưởng đến gan, thận, và được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm chất gây ung thư cho con người. Việc người tiêu dùng thường xuyên ăn phải thực phẩm nhiễm hóa chất này sẽ tích lũy dần trong cơ thể, để lại hậu quả lâu dài về sức khỏe.
Để bịt “lỗ hổng” này, các cơ quan quản lý cần sớm rà soát, bổ sung formaldehyde vào danh mục kiểm tra định kỳ và tăng cường các biện pháp kiểm tra đột xuất tại các chợ đầu mối, cơ sở kinh doanh rau củ quả. Đồng thời, cần phân định trách nhiệm quản lý theo chuỗi một cách cụ thể, tránh sự chồng chéo, để các vi phạm phải bị xử lý triệt để, kịp thời, không tạo điều kiện cho hành vi gian lận thương mại trong lĩnh vực thực phẩm tiếp diễn.
Về phía người tiêu dùng, các cơ quan chức năng cũng khuyến cáo nên lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, ưu tiên rau củ theo mùa, và cần rửa kỹ hoặc ngâm nước muối trước khi chế biến để phần nào giảm thiểu nguy cơ tồn dư hóa chất, bảo vệ sức khỏe của bản thân và gia đình.
Nguồn: VnExpress — đọc bản gốc
