Thanh tra tỉnh Bắc Ninh vừa công bố kết luận thanh tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai, bảo vệ môi trường và thực hiện nghĩa vụ tài chính đối với 03 dự án khai thác khoáng sản trên địa bàn. Kết quả thanh tra cho thấy nhiều doanh nghiệp đã để xảy ra hàng loạt vi phạm nghiêm trọng trong suốt quá trình hoạt động.
Theo kết luận của cơ quan thanh tra, vi phạm nổi bật đầu tiên liên quan đến thủ tục đất đai và điều kiện tiến hành khai thác. Mặc dù chưa hoàn tất các thủ tục về thuê đất, giao đất hoặc chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai, một số đơn vị đã tự ý đưa máy móc, phương tiện vào tiến hành hoạt động khai thác tài nguyên. Việc khai thác khi chưa đủ điều kiện pháp lý không chỉ vi phạm nghiêm trọng quy định hiện hành mà còn gây khó khăn lớn cho công tác quản lý nhà nước về tài nguyên thiên nhiên trên địa bàn.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp bị thanh tra còn vi phạm nghiêm trọng về mặt kỹ thuật và thiết kế khai thác đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Một số đơn vị đã không tuân thủ đúng tọa độ, ranh giới hoặc độ sâu cho phép, gây rủi ro mất an toàn lao động và ảnh hưởng xấu đến cấu trúc địa chất khu vực. Đáng chú ý, các chủ dự án đều không thực hiện việc lắp đặt trạm cân và hệ thống camera giám sát tại kho bãi, nơi vận chuyển khoáng sản nguyên liệu ra khỏi mỏ theo quy định bắt buộc của Nghị định số 158/2016/NĐ-CP.
Cơ quan thanh tra nhấn mạnh, việc cố tình không lắp đặt trạm cân và thiết bị giám sát khiến công tác kiểm soát sản lượng khoáng sản thực tế gặp rất nhiều khó khăn. Đây là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến nguy cơ thất thoát tài nguyên quốc gia và gây thất thu cho ngân sách nhà nước thông qua việc kê khai không đúng khối lượng tài nguyên đã khai thác.
Về việc thực hiện nghĩa vụ tài chính và bảo vệ môi trường, kết luận thanh tra chỉ ra rằng các đơn vị này thường xuyên chậm nộp thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường và tiền thuê đất. Nhiều thời điểm, số tiền nợ đọng kéo dài nhưng doanh nghiệp không có biện pháp khắc phục triệt để. Ngoài ra, công tác giảm thiểu tác động môi trường trong quá trình khai thác chưa được thực hiện nghiêm túc, gây phát tán bụi bẩn, tiếng ồn và làm ảnh hưởng đến hạ tầng giao thông cũng như đời sống của người dân sinh sống xung quanh khu vực dự án.
Trước những sai phạm nêu trên, Thanh tra tỉnh Bắc Ninh đã kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo các sở, ngành liên quan như Sở Tài nguyên và Môi trường, Cục Thuế tỉnh và Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã khẩn trương vào cuộc xử lý nghiêm. Các biện pháp cần triển khai ngay bao gồm xử phạt vi phạm hành chính, truy thu đầy đủ số tiền thuế, phí bảo vệ môi trường còn nợ đọng và yêu cầu các doanh nghiệp đình chỉ hoạt động cho đến khi hoàn thành đầy đủ thủ tục pháp lý.
Đồng thời, cơ quan thanh tra cũng đề nghị tăng cường công tác hậu kiểm, thường xuyên kiểm tra định kỳ và đột xuất hoạt động của các mỏ khoáng sản trên địa bàn tỉnh. Việc này nhằm siết chặt kỷ cương trong quản lý tài nguyên, ngăn chặn các hành vi tái phạm, bảo đảm sự cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường bền vững.
Nguồn: Nông nghiệp Môi trường
