Lầu Năm Góc vừa công bố kế hoạch chiến lược nhằm hiện đại hóa hệ thống năng lượng tại các căn cứ quân sự thông qua việc triển khai các lò phản ứng hạt nhân siêu nhỏ (microreactor). Dự án có tổng mức đầu tư lên tới 2,2 tỷ USD, dự kiến lắp đặt tại năm địa điểm quân sự trên khắp nước Mỹ, nhằm đảm bảo nguồn cung điện ổn định và giảm phụ thuộc vào lưới điện dân sự vốn có nguy cơ bị gián đoạn.
Theo giới thiệu của Lục quân Mỹ, các lò phản ứng siêu nhỏ được thiết kế với công suất từ 1 đến 10 megawatt, đủ để cung cấp điện cho một căn cứ cỡ trung bình mà không cần hạ tầng phụ trợ phức tạp. Điểm nổi bật của công nghệ này là khả năng vận hành liên tục trong nhiều năm mà không cần tiếp nhiên liệu, phù hợp với các nhiệm vụ dài hạn tại những khu vực xa xôi hoặc có điều kiện khắc nghiệt.
Dự án không chỉ nhắm tới mục tiêu tăng cường khả năng phục hồi năng lượng cho quân đội, mà còn nằm trong chiến lược tổng thể của chính phủ Mỹ về giảm phát thải carbon trong lĩnh vực quốc phòng. Các lò phản ứng hạt nhân thế hệ mới được xem là giải pháp trung hòa carbon, có thể vận hành liên tục mà không phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, từ đó góp phần thực hiện các cam kết về biến đổi khí hậu.
Tuy nhiên, kế hoạch này cũng gặp không ít thách thức. Chi phí đầu tư ban đầu cao, cùng với các yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn và xử lý chất thải hạt nhân là những rào cản lớn. Ngoài ra, việc lựa chọn địa điểm lắp đặt cần phải đi qua quy trình đánh giá tác động môi trường, tham vấn cộng đồng địa phương, và xin cấp phép từ Ủy ban Điều tiết Hạt nhân Mỹ (NRC). Các chuyên gia nhận định rằng, thời gian từ khâu thiết kế đến vận hành chính thức có thể kéo dài hơn so với kỳ vọng.
Đại diện Lục quân Mỹ cho biết, chương trình sẽ được triển khai theo lộ trình ba giai đoạn: thiết kế chi tiết và xin phép trong năm đầu tiên; xây dựng và lắp đặt thí điểm tại một căn cứ trong hai năm tiếp theo; sau đó tiến hành nhân rộng tại bốn địa điểm còn lại. Nếu thành công, đây sẽ là lần đầu tiên lò phản ứng hạt nhân siêu nhỏ được vận hành thương mại trong khuôn khổ quân đội Mỹ.
Giới phân tích quân sự đánh giá, việc đưa năng lượng hạt nhân về gần các căn cứ sẽ giúp nâng cao khả năng tự chủ và linh hoạt chiến lược của Mỹ trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực ngày càng gay gắt. Đồng thời, kết quả từ dự án có thể tạo tiền đề cho việc áp dụng công nghệ này tại các khu vực dân sự, đặc biệt là các cộng đồng xa lưới điện hoặc vùng thường xuyên bị thiên tai.
Dự kiến, quy trình đấu thầu và lựa chọn nhà thầu sẽ được khởi động vào cuối năm nay. Lục quân Mỹ cũng sẽ phối hợp với Bộ Năng lượng và các cơ quan liên quan để rà soát các quy định pháp lý, nhằm đảm bảo dự án tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn về an toàn, an ninh và bảo vệ môi trường.
Nguồn: VnExpress — đọc bản gốc
